Piše: Oliver Janković
U susret predstojećem Mundijalu u Sjevernoj Americi, koji počinje za 20-tak dana, redakcija Žurnala će evocirati uspomene jednog 50-godišnjaka, na sve prethodne mundijale, koje su on i njegovi vršnjaci mogli da zapamte. Danas imamo osvrt na posljednji Mundijal održan 2022. u Kataru, i treću po redu titulu svjetskih prvaka koju su osvojili Argentinci.
Bilo je to, peto po redu, prvenstvo svijeta, na kom je Leo Mesi, nekrunisani kralj svjetskog fudbala ( do tada: 6 Zlatnih lopti, 6 Zlatnih kopački, osvojen Kopa Amerika, osvojeno zlato na Olimpijskim igrama nebrojene titule klupskog prvaka Španije i Evrope…) čekao ono najveće i posljednje, titulu prvaka svijeta, a samim tim i zvaničnu krunu onoga što je sva javnost znala da mu pripada. S obzirom da se poslije propuštene šanse u finalu 2014, već jednom povukao iz reprezentacije, ovaj njegov povratak u poznim godinama, još uvjek dobrog zdravlja i forme, smatrao se nekim nebeskim darom, nekom naročitom prilikom, koja je mirisala na spektakl. Sa druge strane, nije samo zlatni pehar FIFA trebao Mesiju, nego je i Mesi trebao tom peharu.
Naime, još od Meksika 1986, ili od Japana 2002, mundijali nemaju pravog junaka koji bi, onim nečim posebnim, obilježili uspjeh pobjedničke ekipe. Dominacija brazilskog Ronalda 2002 ili Maradone 1986, njihov individualni učinak u opštem ekipnom uspjehu, nijesu imali primjer za poređenje u godinama koje su uslijedile. Da je Zidan osvojio finale 2006, ili Mesi ono 2014 – to bi možda bilo nešto nalik ovoj dvojici. Ali to se nije desilo. 2010. najboljeg igrača turnira smo imali u četvrtoplasiranoj ekipi, a 2018 u ekipi koja je izgubila finale. Nikako, naime, nijesmo mogli da dobijemo u jednom, i najbolji tim (prvaka) i najboljeg igrača. S tim, da taj bude zaista i taktički nosilac igre ekipe, ali i da igrački, na terenu, učini ono nešto što će presuditi, i što će se pamtiti.
Pred početak takmičenja u Kataru, Mesi je priliku za takvo postignuće vrebao iz nekog prikrajka. Kao i njegov vršnjak portugalski Ronaldo (takođe peti mundijal po redu). Ali su se ispred njih, kao mlađi a željni uspjeha, kočoperili MBape i Francuska, Kejn i Engleska, Nejmar i Brazil, pa Španija sa jatom svojih zvijezda….itd.
VAR SOBA: 40. godina Mundijala – 2018. Francuzi, dva vijeka kasnije, osvojili Moskvu!
Šok za Njemce i Špance, i kiks Piksija
Mundijal u Kataru bio je zanimljiviji po mjestu odigravanja (prvi put na Bliskom Istoku; prvi put sve u jednom gradu; i prvi put u evropsko zimsko doba), nego po tome šta se zbivalo na samom početku takmičenja. Očigledno je da doba igranja, koje se poklapalo sa zaletom domaćih prvenstava u Evropi, nije donosilo umor favorita i priliku za autsajdere. Jer, poslije grupne faze i osmine finala, među 8 najboljih ekipa našlo se sedam reprezentacija koje su se tu i očekivale. Samo je Maroko uspio da šokira Španiju, i da poslije 0:0 tokom 120 minuta igre, boljim izvođenjem penala prođe dalje. Ova rana eliminacija Španije, i novo ispadanje u grupi Njemaca (isto im se desilo u Rusiji 2018) spadaju u posebnosti (velika iznenađenja) ovog takmičenja.
Ono po čemu će Katar 2022 pamtiti srpski ljubitelji fudbala, jeste novi neuspjeh Srbije na mundijalima. Otišlo se sa velikim očekivanjima, sa fudbalskom legendom Piksijem na čelu („Ma šta eventualno“!? njegov je čuveni odgovor na novinarsko pitanje o eventualnom plasmanu Srbije na Mundijal) i pobjedom nad Portugalom u Lisabonu na kraju kvalifikacija. Ali, desilo se kao u Španiji 1982 ili Africi 2010, da se izgube bodovi od slabijih, a da odlučujućem meču manjka i sreće i snage. Drugi put za redom, od Srbije je bila bolja Švajcarska (ista grupa se ponovila kao u Rusiji: Brazil, Švajcarska, Srbija…), ponovo u meču punom preokreta, ponovo Mitrovićev gol glavom i ponovo Albanac Šaćiri u dresu Švajcarske koban po srpsku odbranu. Ostalo da se priča i prepričava, do neke nove, daleke prilike ….
VAR SOBA: 40. godina Mundijala – 2014. Potop u Belo Horizonteu!
Uzdizanje Mesija
U katarskom četvrtfinalu stvari su se rasplele u pravcu Mesijevog pohoda ka tituli koju nema. Neimarov Brazil je opet stao u utakmici koju je zbilja imao pod svojom kontrolom. Vođstvo od 1:0 na par minuta do kraja produžetaka, nije bilo dovoljno „kariokama“ da obezbjede polufinale. Doživjeli su kontru, ispustili prednost a na penalima šutirali kao drugorazredni tim. Kejnova Engleska je ostala bez daha protiv Francuza. Pri tom, Kejn je promašio penal za izjednačenje, i poput Brazila, Engleska će još čekati, da možda nekad vidi mundijalsko finale. Maroku je pošlo za rukom ono što nije Kamerunu, Senegalu, Gani… prva afrička ekipa u polufinalu Svjetskog prvenstva. Portugal je primio početnički gol, a onda, niko od njegovih zvijezda (koje su, kolo prije toga izbušile švajcarski sir sa 6 : 1) nije znao nać put do gola izvanrednog Bona. I konačno, u vrlo neizvjesnom meču protiv Holandije, Mesi je povukao svoj tim ka pobjedi: gol iz penala i asistencija, pa sigurnije izvođenje penala. Ponovo! Po ko zna koji put. Previše.
U polufinalu su Francuzi dokazali koliki su fudbalski autoritet. Zauzdali su Maroko. Ono što nije uspjelo Belgiji, Španiji, Portugalu uspjelo je izvanrednom Teu Ernandezu i drugovima. 2:0 za siguran prolazak u finale i priliku da brane zlato iz Moskve. A da se baš ne ponovi moskovsko finale sa Hrvatima, postarali su se Mesi i Hulijan Alvarez. Potpuno su se osvetili Hrvatima za poraz u Rusiji 4 godine prije. 3 : 0, isti rezultat, samo u mreži „kockastih“ a igra Argentine za istoriju. Akcija koja je rodila penal za Argentince, trenutak magije! Mesijev šut sa bijele tačke – fudbalska akademija. A onda, kontranapad iz snova, repriza Kempesovog gola u finalu 1978. Lopta koja samo ide naprijed, i odbija se od protivničkih igrača ka Alvarezu. To je magnetizam velikih trenutaka. To se ne ponavlja. Kao ni Mesijev ples sa loptom u drugom poluvremenu, koji je podsjetio na Maradonu i Meksiko 1986… samo se ovaj njegov slalom završio asistencijom Alvarezu za 3 : 0. Osjetilo se u vazduhu, da je šampionski momentum na strani plavo-bijelih. Čekalo se finale.
VAR SOBA: 40. godina Mundijala – 2010. Prvi put u istoriji – Španija!
Najljepše finale u 21. vijeku
A finale, kako je tada „Žurnal“ pisao, kao iz bajke. Di Marija je najprije izborio penal, a potom završio prekrasnu akciju, kontranapad Argentine, za 2 : 0. Do 80. minuta tim Francuske, koji je nadigrao Engleze i umirio Maroko, nije postojao na terenu. Pa ga je MBape vratio sa dva spektakularna gola u izjednačenje i produžetke. A tamo opet, MBape i Mesi po jedan gol, i tako sve do jedanaesteraca. Neko za taj segment utakmice (ako do njega dođe) kaže: rulet. Međutim, ko pogleda šutiranje penala u katarskom finalu, znaće da je tu presudilo pojedinačno umijeće, bolji golman, mentalna snaga i veći timski duh. Pobjedio je bolji tim, a fudbal je, poslije dvije decenije dobio novog pravog kralja. Argentina, poslije pola vijeka, dostojnog nasljednika Maradone.
