U daljem izlaganju nabrojićemo sijaset drugih važnih karakteristika „desnih radikalnih grupa“ kao što su: fetišizacija svega vojničkog; fabrikovanje neprijatelja; izraziti antiintelektualizam i suprotstavljanje ljudima koji su nosioci duha; izvlačenje neke teme iz njenog istorijskog konteksta i njena obrada u propagandne svrhe a u vezi sa tim i svojevrsna pseudonaučna pedantnost i neprincipijelni formalizam u donošenju zaključaka; pa zatim monopolizovanje nacionalnog imena i nacionalnih simbola u svrhe ideološke propagande…
Piše: MILIJA TODOROVIĆ
Ne treba trošiti riječi o tome koliko je sve to što istoričari vide u krizi Vajmarske demokratije, a što je prijetilo da se projavi u novim oblicima njemačkog nacionalizma, upravo aktuelno u sadašnjoj Crnoj Gori, odnosno u načinu na koji grupe građana mobiliše za svoj politički projekat partija Mila Đukanovića. Sve tu bukvalno imamo ponovljeno ili bar blijedo kopirano: sakriveni pod naslove koji su samo imenom antifašistički, okupljaju se ljudi u improvizovanim uniformama (bedževima, kačketima, amblemima) usklikujući fašističke parole, poput „E viva”, i veličajući ličnosti i tekstove ljudi koji su bili otvoreni saradnici fašističkog okupatora. Bježeći od utvrđenih datuma novovjekovnih i slavnih bitaka crnogorske vojske, čija je jedina „mana” što su imale prepoznatljiv srpski i južnoslovenski integracioni momenat, ovdašnja propaganda ide u polumitsku prošlost, utvrđujući za dan Vojske CG, datum bitke iz 11. vijeka, o kojoj, osim da se desila, nemamo valjanih i pouzdanih podataka.
Pomenuto izvlačenje stvari iz konteksta istorijske epohe u kojoj su se zbile, ovdje u Crnoj Gori je prenaglašeno i upadljivo. Skupštinski saziv sa DPS-ovom većinom izglasao je deklaraciju o (!) poništenju odluka skupštine iz 1918. g. Odluka čije je važenje prestalo odavno, poslije Drugog svjetskog rata, i čije poništenje, sada, nakon nekoliko istorijskih promjena koje su prethodno uslijedile, znači samo jedno: obračunavanje političke ideologije sa istorijskim faktima. Propagandno i falsifikatorski, dovode se u sukob ličnosti koje su se u realnom životu izmirile i stupile u politički savez, a u isti ideološki koš se svrstavaju oni koji su međusobno ratovali do posljednjeg životnog daha. O tome najslikovitije govori propagandna projekcija po kojoj su, u istom stroju, okoreli antikomunista i saradnik Musolinija, oficir Krsto Popović, i partizanski heroj Ljubo Čupić (ikona komunističke ratne epopeje). Takav naknado formirani stroj, ratuje protiv, recimo – Aleksandra Karađorđevića, kralja ujedinitelja, a stavlja se pod komandu Josipa Broza, kome DPS funkcioneri vraćaju spomenike i ime institucijama (medijske kuće, sportska društva). Nasuprot te propagandne magle, istorijska fakta govore da se Popović izmirio sa kraljem Aleksandrom, od koga je dobio platu i penziju, dok se, na drugoj strani, nije htio živ predati Brozovim vojnim formacijama, koje su ga na kraju – zvjerski likvidirale. Naravno, amalgam koji naknadno spaja nespojivo je ostrašćeni nacionalizam DPS ideologije, koja je izrazito antisrpska.
Takav nacionalizam upravo vrši monopolizaciju nacionalnog imena, i svakoga koji se ne uklapa u vrlo usku i kabinetski projektovanu definiciju crnogorske nacionalnosti, smatra – neprijateljem države, ili izdajnikom. Pred tim i takvim „izdajnicima”, koji su ustvari tek neistomišljenici, a istovremeno kumovi, prijatelji i braća, maše se himnom, grbom i zastavom, koje su usvojene u parlamentu (zamjenjujući prethodne i višedecenijske državne ambleme) sa neuobičajno tijesnom većinom kada se radi o tako opštim simbolima. Maše se agresivno i prijeteći, necivilizovano.
To bi bio prikladan opis upravo onoga što će Volker Vajs, definisati ovako: bitna karakteristika današnjeg desnog populizma je „stalno pozivanje na pravu demokratiju, dok se istovremeno drugi antidemokratski ruže ”.
Kao što smo već naveli, namjera nam je bila da ukazivanjem na aktuelnost filosofskih promišljanja o „desnom radikalizmu” istaknemo tačnost, istinitost njihovih uvida. Njihova aktuelnost u današnjoj Crnoj Gori nije nimalo prijatna informacija po crnogorske građane i društvo, ali istovremeno ta konstatacija nudi i rješenja za krizu. Naime, pravilo detektovanje društvene deformacije, njeno adekvatno imenovanje, ne mora i ne smije da služi kao politički pamflet protiv političara o kojima je bilo riječ. Ali može da među učenim ljudima i objektivnim analitičarima stvarnosti donese bitan društveni doprinos, u smislu teorijske odbrane i opravdanja onoga što jeste demokratski razvoj i zdravi dijalog neistomišljenika.
