Piše: Nebojša Popović
Pomrčina nada mnom caruje,
mjesec mi je sunce zastupio“
–Njegoš
U drevnoj Mesopotamiji i Persiji prije više od 4000 godina rodila se umjetnost posmatranja zvijezda. Smatra se da su sami korijeni te mudrosti vezani za pomračenja Sunca i Mjeseca. Drevni sa Istoka uočili su da se smrt tri kralja, jednog za drugim, zbila u veoma kratkom vremenskom razmaku u odnosu na pomračenja, te su podozrevali da nešto takvo ne može biti slučajnost.
Tako je nastao jedan od najstarijih astroloških zapisa sa namjerom da se znanje o tome sačuva za buduća pokoljenja ljudi.
Eklipse same po sebi oduvijek su bile zlokobna znamenja. Umjetnost posmatranja zvijezda za svoju bazičnu filosofsku podlogu uzima činjenicu da je svjetlost, odnosno jasna vidljivost na nebu, dobra i pozitivna, a da mrak i tama predstavljaju suprotno od toga. Utoliko se svaki gubitak svjetlosti (a pomračenja su najeklatantniji primjer), smatrao krajnje nepovoljnim znamenjem i najavom predstojećih nevolja.
Nebojša Popović: EU dočekala sudbinu kakvu je namijenila Crnoj Gori
U tradiciji se tako već više od četiri milenijuma održalo i potvrdilo uvjerenje da eklipse Sunca i Mjeseca označavaju pad i uzdizanje(rađanje) prominentnih i moćnih ljudi. Vladara, kraljeva i drugih koje su Božja blagodat i proviđenje udostojili da se uzdignu do položaja koji nije dostupan većini. Jedni su padali a drugi se uzdizali, jer Sunce i Mjesec simbolišu kralja i kraljicu, pa njihov gubitak svjetlosti označava da dok nečija zvijezda kopni, istovremeno se rađa nova, jer se naročito svako pomračenje sunca odvija uvijek za vrijeme mladog mjeseca(mladine) – a mladina je ništa drugo do novi početak.
Razgovarati i razmatrati stvari na nivou u kome se donji svijet ogleda u gornjem i obrnuto danas je najčešće prokazano i nepopularno. Ali za ljude antike, srednjeg vijeka i renesanse to je bila sasvim uobičajena stvar. Đorđu Vasariju se niko nije smijao kada je kao važno mjesto u Mikelanđelovoj biografiji istakao tačno vrijeme rođenja velikog umjetnika, uz opasku da se „Venera i Merkur nalaze u povoljnoj konstalaciji prema domu Jupitera“(Ribama) – što bi značilo „da će se u njegovim djelima vidjeti veličanstvenost i divota ručne kao i duhovne vještine“…
Tramp, Netenjahu, Hamnei i eklipse
No kako se ne bi isuviše rasplinuli u digresijama zanimljivo je skrenuti pažnju na koincidencije vezane za ratna dešavanja na Bliskom Istoku. Vrhovni vođa Irana Ali Hamnei ubijen je, naime, samo nekoliko dana uoči totalne lunarne eklipse koja se zbila 3. marta. Na noćnom nebu je tih dana bio aktuelan crveni, iliti narodski rečeno „krvavi mjesec“ (blood moon) koji se javlja isključivo tokom potpunog pomračenja Lune. Za Persijance koji su za slične pojave znali i prije 4 hiljade godina, a čiji naslednici žive u ovdašnjem Iranu, ne bi bilo ništa neobično ako bi im neko saopštio da je takvo znamenje najava ne tako prijatnih događaja.
Dodatno, statistički je blago rečeno malo vjerovatan podatak da su sva tri glavna protagonista rata Izraela i Amerike sa Iranom, Donald Tramp, Bendžamin Netanjahu i Ali Hamnei, rođeni na sam dan eklipse. Tramp 14.6.1946. na dan totalne lunarne eklipse, Netanjahu 21.10.1949. na dan djelimične solarne eklipse, i Hamneni 19.4.1939. na dan prstenastog pomračenja Sunca.
Nebojša Popović: Jubilej 250 godina Deklaracije o nezavisnosti (1776 -2026), kuda ide Amerika?
Posebno je zanimljivo da zvanični naslednik Ali Hamneija, njegov sin Modžtaba Hamnei, takođe rođen 7.9.1969, samo tri dana uoči solarne eklipse u Djevici. Kako je lunarna eklipsa(krvavi mjesec) u Djevici označio silazak sa scene njegovog oca, tako je istovremeno projavio i njegov uspon na poziciju vrhovnog vođe Irana. Eklipse u Djevici koja se doslovno odigrala u istom znaku kao i na njegovom rođenju.
Elem, da pomračenja luminara najavljuju uzdizanje i pad moćnika upadljivo se dobro vidi na primjeru britanske kraljevske porodice. Da Englezi generalno imaju svijest o tome svjedoče popularne BBC-ijeve istorijske drame smještene u doba „ratova ruža“ poput „Bijele Kraljice“ i „Crvene kraljice“ i drugih, u kojima se borbe za prevlast i aluzuje na smjenu vladara jasno dovode u korelaciju sa eklipsama luminara.
Poput smrti ona tri kralja iz drevne Mesopotamije sa početka teksta, tako su i zapisi o odlasku britanskih kraljeva u 20. vijeku prisutni. Kao po nekom tajnom promislu, vladari na britanskom prestolu rađaju se i smanjuju sa ciklusima pomračenja.
Tako je Princ Vilijam rođen na dan solarne eklipse u Raku, Kralj Čarls Treći i Kejt Midlton oko pomračenja mjeseca u Biku, odnosno Raku… Ovaj svijet su u periodu od samo nekoliko dana prije ili nakon pomračenja napustili krajevi Edvard Sedmi (1910), Džordž Peti (1936), Džordž Šesti (1952), princeza Dajana (1997), … Primjeri za to u Britaniji i širom svijeta su toliko brojni da je nezahvalno opterećivati prostor.
Dakako, određenu simboliku su slijedili i Izraelci kada su za napad na Iran odredili 28. februar, dan kada se u sinagogama čita odjeljak za uništenje „Amaleka“ – koji u Starom zavjetu predstavlja arhetip egzistencijalnog neprijatelja Jevreja. Dakle, određena simbolika i znamenja su svuda oko nas, obraćali mi na njih pažnju ili ne. Utoliko nije na odmet ponekad baciti pogled i na taj dio sveukupne stvarnosti. U vremenu kada ni političari ni analitičari ne mogu znati šta donosi sjutra, zagledati se u zvijezde djeluje poprilično bezazleno.
