Sve u svemu pokazuje se da je tema egzorcizma, kao i samo interesovanje ljudi za natprirodne teme veliko, što i potvrđuju i navedeni filmovi, a sve to je pokazatelj velike duhovne gladi koja vlada u savremenom svijetu
Iako živimo u vremenu digitilizacije, vještačke inteligencije, raznih ljudskih prava, ateizacije i agnosticizma društva, ipak, interesovanje za jednu ,,srednjovjekovnu“ temu ne jenjava. Čak, sa odsustvom duhovnosti u savremenim društvima, drastističnom promjenom mentaliteta ljudi, povećava se interesovanje za temu egzorcizma. Egzorcizam je pojava, koja se pojavljuje u raznim religijama i predstavlja istjerivanje zlih duhova, jednog ili više njih iz određene osobe. Pošto živimo u većinski društvima sa hrišćanskim nasleđem, iako vrlo otuđenim od svoje tradicije, egzorcizam je uvijek privlačio posebnu pažnju. Pa, tako i u raznim oblicima umjetnosti, a, posebno na filmu.
Jedan od značajnih filmova koji se pojavio na ovu temu i izazvao veliku popularnost je film “Egzorcist“ iz 1973. godine. Glavnu ulogu u filmu, koji glumi lik rimokatoličkog sveštenika egzorciste pripada fantastičnom Maks Fon Sidou. Interesantno je da se film pojavio nakon intezivne ateističke revolucije i na istoku i zapadu. Na jednoj strani se nalazio izrazito bogoborni ateizam, a na drugoj strani hipi revolucija, masovno okretanje mladih od tradicionalnih vrijednosti, a povrh svega, nešto oko desetak godina prije pojave ovoga filma čovjek se pojavio i u svemiru. Ipak, film je svugdje izazvao ogromnu pažnju, što sve dokazuje izuzetnu duhovnu izgladnjelost mladih ljudi u čitavom svijetu toga perioda. Moguće da je njegovoj popularnosti doprinijela i istinita podloga filma, koju su ljudi intuitivno osjetili. Naime, 1948. godine zaista se dogodio sličan događaj po kome je “Egzorcist“ i snimljen. Zadnjih decenija tema egzorcizma je “eksplodirala“ u filmskoj industriji. Jedan od poslednjih popularnih filmova na ovu temu je “ Papin Egzorcist“, koji prati život poznatog vatikanskog egzorciste oca Gabrijela Amorta, čiji lik igra poznati holivudski glumac Rasel Krou.
Neki od poznatih filmova na sličnu temu su “Vatikanske tajne“, “ Spasi nas od zla“, “Poslednje istjerivanje“, “Obred“ sa Entoni Hopkinsom u glavnoj ulozi i itd. Bilo je zaista mnogo filmova na sličnu temu. Radnju svih ovih filmova prate dramatični događaji oko posjednutih osoba i bliskih članova njihovih porodica. Uglavnom se posjednuti na filmu izvuku iz demonskih kandži.
Jedan od pravoslavnih filmova, gdje je prikazana scena egzorcizma jeste “Ostrvo“, reditelja Pavela Lungina, sa Petrom Mamonovim u glavnoj ulozi jurodivog oca Anatolija. Za razliku od većine pomenutih filmova, prije svega tema ovoga filma je pokajanje i oproštaj, a nakon toga dolazi oslobađanje od demonske sile. Otac Anatolij nakon što nacisti uhvate kao vojnika, tjeraju ga da otkrije svoga kapetana, takođe mladog čovjeka, a onda i da puca u njega. Pošto je i sam teško ranjen spasavaju ga monasi iz lokalnog manastira, i tu provodi ostatak života kao monah u dubokom pokajanju misleći da je ubio druga i moleći se za njegovu dušu. Posle nekoliko decenija sam kapetan, koji je veoma napredovao u sovjetskom režimu, usled teške muke i pored ideoloških razlika dolazi kod monaha za koga je čuo da je poseban sa svojom mentalno oboljelom odraslom ćerkom, kao poslednjem utočištu, jer nijedan lijek nije dao željeni rezultat. Prozorljivi otac Anatolij, osjeća prisustvo demona u djevojci, i svojom svojstvenom jurodivošću ga odvlači nasamo, gdje bez publike i ovacija istjeruje mučitelja. Otac i njegova kćerka su prezadovoljni, ali možda veće iscjeljenje dobija sam egzorcista otac Anatolij, nakon dugogodišnje patnje i osjećaja krivice zbog mišljenja da je ubio druga, a ispostavlja se da je isti živ. Sve u svemu pokazuje se da je tema egzorcizma, kao i samo interesovanje ljudi za natprirodne teme veliko, što i potvrđuju i navedeni filmovi, a sve to je pokazatelj velike duhovne gladi koja vlada u savremenom svijetu.
Miloš Lalatović
