Po ugledu na uticajna i moćna glasila “Žurnal” je odlučio da na kraju ove 2022. godine u svjetlu svjetskih događaja i događaja u Crnoj Gori svojim čitaocima predstavi “svjetske riječi godine”. Naš saradnik Ranko Rajković će u svom autorskom tekstu prezentovati riječi godine u Svijetu i u Crnoj Gori za period od 2016. do 2023. Godine. Tekst ćemo objaviti u dva nastavka.
1. U Crnoj Gori nema leksikografskih institucija koje bi posao izbora „riječi godine“ uradile ili se po ugledu na srodne institucije bavile riječima čija je upotreba u crnogorskom društvu najviše skočila odnosno učestala tokom određene godine. Pokušaj izdavanja našeg prvog rečnika neslavno se završio. Sjetite se da je prvi tom rečnika čim je izašao iz štampe (izdanje CANU „Rječnik crnogorskog narodnog i književnog jezika“.) uz veliko negodovanje naše multikulturalne zajednice proglašen za atak na društvenu harmoniju zbog čega je hitno povučen iz upotrebe i spaljen. Tačno. Spaljen je. Možda je prvo isjeckan pa spaljen. Kad sam već za temu uzeo riječi očekujem da će se neko u doglednoj budućnosti pozabaviti i sudbinom prvog rečnika koji je bez ikakve sumnje imao dosta očiglednih propusta. Kakav god da je bio rečnik nije zaslužio lomaču samim tim što je bio prvenac. Ako smo kao društvo ukinuli smrtnu kaznu, ako već primenjujemo instituciju pomilovanja i za najteže zločine onda je i jedan rečnik kakva god tumačenja riječi da su se u njemu našla zaslužio da ga spasimo od srednjovjekovnih inkvizicionih manira i institucionalne vatre koja ga je pretvorila u pepeo.
2. “Baš kao što su Engleski lovci odlazili sa safari šeširima u Afriku da love egzotične životinje kako bi ih u vidu trofeja vratili u maglovitu i sumornu Englesku tako su se i urednici engleskih rečnika (Oksford, Vebster, Roberts, Kolins,Kembridž itd.) razmiljeli po raznim lovištima od televizije, novina, internet pretraživača, biblioteka, arhiva do politike, kulture, opštih komunikacija da bi pronašli trofejnu riječ, odnosno novog i najpopularnijeg ljubimca u svome jeziku. U tu svrhu urednici su izdvajali riječi koje su se najčešće koristile tokom određene godine. Te riječi su lingvističkim i kulturološkim značenjem pratile, aktuelna društvena zbivanja i trendove. Ovdje riječi godine sagledavam i iz pozicije Crne Gore u period od 2016. do 2023.godine.
Redakcija
