Teško je prepoznati kako će se mimovi razvijati i koje će trendove pratiti, ali je izvjesno da ćemo konzumirati mimove još dugo, jer je njihova vitalnost i relevantnost danas jača nego ikad
U svojoj najprostijoj definiciji, sa kojom bi se mnogi složili, moderan mim je interna fora koja dolazi sa interneta. Ali nije potrebno kopati duboko da bi vidjeli da pojam mima nije nužno povezan sa medijumom sajber prostora niti nužno mora biti humorističan. U svojoj svakodnevnoj primjeni, baratanje mimovima može biti lakmus papir koji jasno dijeli korisnike interneta na one koji su percipirani kao “kul“, mladi i informisani i na one koji su prepoznati kao zbunjeni starci koji odavno kaskaju za modernim trendovima. Samim tim podsjećajući na generacije rođene u periodu 1950-ih, koji su u javnoj sferi prepoznati kao “bejbi bumeri“.
Ono što je možda manje poznato mlađim generacijama je činjenica da je upotreba prvih mimova starija od samih bumera. Vjeruje se da je period drugog svjetskog rata izrodio dva prva primjera mima. Američki vojnici su na svom prodiranju kroz Evropu crtali grafite koji pokazuju figuru koja viri iza zida sa natpisom: Kilroj je bio ovdje. Kažu da je Hitler pokušavao da protumači ove crteže, smatrajući ih kodiranim porukama saveznika. Kilroj najvjerovatnije nije imao nikakvo značenje koje je dublje od interne šale američkih trupa. Drugi primjer formata koji je mnogo kasnije dobio ulogu mima, je dio britanske ratne propagande koji je glasio „smiri se i nastavi“ ( U originalu: Keep calm and carry on). Ova poruka je služila za dodatno motivisanje vojnika koji su klonuli duhom u dugotrajnom ratu. Ovaj Keep calm and… format je u eri interneta iščupan iz konteksta i poprima bezbroj različitih oblika koji nemaju veze sa originalnom idejom.
Oba primjera dugo nisu prepoznata kao mim jer koncept kao takav nije postojao do 1976. godine, kada ga je prvi put upotrebio etnolog Ričard Dokins u knjizi ,,Sebični gen“. Nadovezujući se na antički pojam mimezisa, koji se u mnogim prirodnim i društvenim granama vezuje za neki vid imitacije, autor prepoznaje oblik društvenog gena koji opstaje, neprekidnim imitiranjem prethodnog sadržaja. U originalnom jeziku riječi mim i gen su fonetički veoma slični (meme-gene). Prvi koji će mim vezati za medijum interneta je Majkl Goldvin, u svom članku na Vajerd (Wired) portalu.
Rastom popularnosti društvenih mreža, internet i mim su se pronašli i uklopili savršeno. Ne bi bilo pretjerano reći da jedno drugo održavaju u životu. Početkom 2000-ih godina, moderni mimovi su započinjali svoj život u manjim internet portalima koji su imali ograničen memorijski prostor. Ovaj nedostatak u kapacitetu sajtova je značio da se naslovna strana brzo mijenjala, i sadržaji koji su korisnici otpremili nisu mogli “stajati“ duže od par minuta. Ovakav sistem je nagrađivao one jednostavne kreacije sa jasnom i markantnom porukom čineći da kompleksne slike, u koje je neko ulagao ozbiljan trud, budu neupotrebljive. Internet mim ovako postaje brza hrana sajber portala. Rodile su se mim sličice, kratke, ukusne poruke sa malo suštinskog značaja. Mogu se praviti jako kratko, dijeliti još brže i tako doći do neviđenog nivoa praćenja. Glavna supstanca internet mimova u ranom periodu je srodnost i univerzalnost. Što više ljudi može da se poveže sa situacijom predstavljenom na mimu, to će on brže i jače odjeknuti na vebu. Ovo se još zove i “rilejtabl mim“ (relatable meme)
Savremeni sajber mim je star više od dvadeset godina i poprima oblike koji drastično odskaču jedan od drugog. Taj početni srodni aspekt mimova se danas vezuje za majke koje provode previše vremena na društvenim mrežama, mega brendove koji pokušavaju da budu “kul“, i generalno za ljude koji nisu internet-pismeni. Savremeni kvalitetan mim je onaj koji se odnosi na jako specifičnu grupu ljudi i vodi se pravilom da, što manje ljudi razumije mim, to on više dobija na kvalitetu. Ovakav mim je dobio nadimak “denk mim“ (dank meme). Teško je prepoznati kako će se mimovi razvijati i koje će trendove pratiti, ali je izvjesno da ćemo konzumirati mimove još dugo, jer je njihova vitalnost i relevantnost danas jača nego ikad.
Matija Perović
