Piše: Vojin Grubač
Premijer Milojko Spajić najavio je da će od januara 2027. godine u Crnoj Gori biti primijenjen novi model rasta zarada, nazvan „Euro model“.
Prema najavi Vlade, minimalna neto zarada za radna mjesta sa osnovnim i nižim obrazovanjem iznosiće 1.000 evra, za srednje obrazovanje 1.250, a za visoko obrazovanje 1.400 evra. Vlada najavljuje i rast zarada iznad minimalca, dok bi se penzije od 2027. godine usklađivale četiri puta godišnje. Prosječna penzija bi, prema najavi, u aprilu trebalo da pređe 600, a minimalna 500 evra. U decembru bi svaki penzioner trebalo da dobije i dodatnih 100 evra zimske pomoći.
„Već viđene“ kritike opozicije
DPS je ocijenio da je riječ o populističkoj politici i postavio pitanje iz kojih će izvora biti finansirano povećanje zarada i da li ga crnogorska ekonomija može izdržati.
Generalni sekretar Pokreta Evropa sad Boris Pejović poručio je da nakon nove najave očekuje već viđene kritike opozicije – upozorenja na bankrot, inflaciju i neodrživost javnih finansija.
Pejović je naveo da su slične kritike upućivane i prilikom sprovođenja programa „Evropa sad 1“ i „Evropa sad 2“, dok su u međuvremenu plate i penzije rasle brže od troškova života. On je kazao i da se, prema podacima koje navodi, životni standard građana poboljšao uprkos globalnoj inflaciji.
Kritike DPS-a otvaraju i pitanje političkih obećanja
Kritike DPS-a na račun rasta zarada otvaraju i pitanje političkih obećanja iz prethodne decenije.
Podsjetimo se, recimo, oktobra 2012. godine, kada je Milo Đukanović na predizbornoj konvenciji u Bijelom Polju govorio o nezaposlenosti kao ključnom problemu Crne Gore i obećao da će „naša koalicija u narednom četvorogodištu obezbijediti otvaranje novih 40 hiljada radnih mjesta“.
Te 2012. godine broj nezaposlenih u Crnoj Gori bio je oko 32.000. Đukanović je tada obećao otvaranje 40.000 novih radnih mjesta. Pred odlazak sa vlasti, u junu 2020. godine, broj nezaposlenih bio je 41.890.
Prosječna neto plata u Crnoj Gori 2012. godine iznosila je 484 evra, a 2020. godine 525 evra. Za osam godina uvećana je za 41 evro. To DPS naziva uspjehom.
Tome „uspjehu“ treba dodati i procjenu da je za vrijeme vlasti DPS-a na državni posao primljeno oko 22.000 osoba sa falsifikovanim i lažnim diplomama. Takvom politikom nanesen je težak udarac ljudima koji su mukotrpnim radom stekli fakultetske diplome. Tom sistemu oni nisu bili potrebni, pa su mnogi napustili državu.
Poslije pada DPS-a i sprovođenja programa „Evropa sad 1“ i „Evropa sad 2“, prosječna neto plata, koja je 2020. godine iznosila 525 evra, u julu ove godine dostigla je 1.037 evra. To je 512 evra više nego 2020. godine.
Reklo bi se da je Spajićeva najava „Euro modela“ uplašila opoziciju. Uspješno sprovođenje ovog programa dovodi u pitanje smisao njihovog političkog postojanja.
