5–6. novembar 2026. godine. Matica srpska
PRVI DAN SKUPA
Četvrtak, 5. novembar 2026. godine. Otvaranje skupa
Svečana sala Matice srpske
10.00
Pozdravne reči
Prof. dr Dragan Stanić, predsednik Matice srpske
G. Selimir Radulović, upravnik Biblioteke Matice srpske
I sesija
Svečana sala Matice srpske
10.20–11.45
Predsedavajući: akademik Jovan Delić i prof. dr Dragan Stanić
10.20–10.30 Prof. dr Dragan Stanić, Ideja Matice srpske i metafizika
pčelinjeg društva
10.30–10.40 Prof. dr Jelica Stojanović, dr Drago Perović, Matica srpska– Društvo članova u Crnoj Gori kao novoosnovani dio Matice srpske i njegov rad u periodu od 2010. do 2025. godine
10.40–10.50 Dr Lukaš Perni, Napomene o značaju slovenskih matica i slovenske uzajamnosti za 21. vek u kontekstu modernog kulturnog internacionalizma
10.50–11.00 Prof. dr Zvezdan Pirtošek, Razvoj prirodnih nauka u Matici
slovenačkoj, sa posebnim osvrtom na medicinu
11.00–11.10 Prof. dr Urška Perenič, Arhivska svedočanstva o saradnji između Matice slovenačke i Matice srpske
11.10–11.20 Prof. dr Vaclav Šćepanek, Matica moravska – mlađa sestra
Matice srpske i njihova uzajamna saradnja
11.20–11.30 Prof. dr Mladen Šukalo, Matica srpska 2226. godine (nekoliko
mogućih scenarija)
11.30–11.45 Diskusija
11.45–12.05 Pauza za kafu
II sesija
Svečana sala Matice srpske
12.05–13.40
Predsedavajući: prof. dr Srđan Šljukić i prof. emeritus Dušan Ivanić
12.05–12.15 Prof. emeritus Dušan Ivanić, Matica srpska i prosvjetiteljstvo u srpskoj kulturi (ideja i praksa)
12.15–12.25 Prof. emeritus Slavko Gordić, Pogled unapred
12.25–12.35 Prof. dr Dušan Nikolić, O Matici srpskoj – u vremenu prošlom i vremenu budućem
12.35–12.45 Prof. dr Aleksandar Jerkov, Matica srpska i rukavci: Hermeneutika objedinjavanja i jedno teško pitanje: gde je Matica u Beogradu?
12.45–12.55 Prof. dr Srđan Šljukić, Rad Odeljenja za društvene nauke
12.55–13.05 Prof. dr Gordana Kovaček Stanić, Dva veka Matice srpske: doprinos jurisprudenciji
13.05–13.15 Dr Jelena Veselinov, Pravni kontinuitet zadužbina pod upravom Matice srpske
13.15–13.25 Prof. dr Zoran Pavlović, Pravni izazovi novog doba – između privatnosti i veštačke inteligencije
13.25–13.40 Diskusija
13.40–14.40 Pauza za ručak
III sesija
Sala za sednice Matice srpske
12.05–13.40
Predsedavajući: dr Svetlana Šeatović i prof. dr Radoslav Eraković
12.05–12.15 Prof. dr Nada Savković, Matica srpska kao kolevka drugih
institucija
12.15–12.25 Akademik Jovan Delić, Todor Manojlović kao teoretičar moderne poezije
12.25–12.35 Prof. dr Zorica Hadžić Radović, Zmaj i Matica srpska
12.35–12.45 Prof. dr Jelena Marićević Balać, Milorad Pavić u Matici srpskoj i Letopisu Matice srpske
12.45–12.55 Prof. dr Boško Suvajdžić, Vuk, Matica i narodna pesma
12.55–13.05 Dr Svetlana Milašinović, Književni život XIX veka u Matici srpskoj
13.05–13.15 Dr Svetlana Šeatović, Matica srpska i očuvanje kulturne baštine krajiških Srba
13.15–13.25 Prof. dr Radoslav Eraković, Recenzija umesto nekrologa: uloga Književnog odeljenja Matice srpske u afirmaciji proznog stvaralaštva Svetolika Rankovića
13.25–13.40 Diskusija
13.40–14.40 Pauza za ručak
IV sesija
Svečana sala Matice srpske
14.40–16.20
Predsedavajući: dr Milan Micić i prof. dr Ferenc Nemet
14.40–14.50 Prof. dr Boris Stojkovski, Pisana reč i kultura Srba u Ugarskoj u poznom srednjem veku
14.50–15.00 Prof. dr Goran Vasin, Vladika Platon i Matica
15.00–15.10 G. Pera Lastić, Mapiranje srpskog kulturnog centra u Budimu i Pešti za vreme peštanskog perioda Matice srpske
15.10–15.20 Prof. dr Ferenc Nemet, Slučaj tajne peštanske, ćirilične štamparije (1842) sekretara Matice srpske Teodora Pavlovića (1804–1854)
15.20–15.30 Dr Žarko Dimić, Blagoveštanski sabor i pokušaj preseljenja Matice srpske u Sremske Karlovce
15.30–15.40 Dr Saša Jašin, Srbi sa teritorije današnje Rumunije i Matica srpska
15.40–15.50 G. Zoltan Bada, Promene gledišta o Matici srpskoj u mađarskoj štampi i publicistici
15.50–16.00 Prof. dr Slobodan Bjelica, Matica srpska u vreme otvaranja „Hrvatskog pitanja“ u socijalističkoj Jugoslaviji 1967–1971.
16.00–16.10 Dr Milan Micić, Promene u Matici srpskoj posle 1945. godine
16.10–16.20 Diskusija
16.20–16.35 Pauza za kafu
V sesija
Sala za sednice Matice srpske
14.40–16.20
Predsedavajući: dr Marko Nedić i doc. dr Nemanja Savković
14.40–14.50 Dr Marko Nedić, Antologijska edicija Deset vekova srpske književnosti
14.50–15.00 Msr Rastko Lončar, Percepcija i figuriranje Matice srpske u srpskoj književnosti i kulturi između dva rata
15.00–15.10 Doc. dr Nemanja Savković, Teatrološki napisi u Letopisu Matice srpske do 1941. godine
15.10–15.20 Prof. dr Branko Ristić, Bugarski pisci na stranicama Letopisa Matice srpske
15.20–15.30 Dr Slađana Milenković, Doprinos Mitrovčana i Sremaca Letopisu Matice srpske (1826–1914)
15.30–15.40 Doc. dr Maja Medan Orsić, Nadrealizam i Matica srpska
15.40–15.50 Dr Violeta Mitrović, Borislav Pekić i Matica srpska
15.50–16.00 Dr Milena Kulić, Institucionalni značaj i poetički dometi edicije Prva knjiga Matice srpske
16.00–16.20 Diskusija
16.20–16.35 Pauza za kafu
VI sesija
Svečana sala Matice srpske
16.35–18.10
Predsedavajući: prof. dr Aleksandar Milanović i prof. dr Mihael Antolović
16.35–16.45 Prof. dr Aleksandar Milanović, Matičina međuratna anketa o izboru pisma
16.45–16.55 Prof. dr Mihael Antolović, Srpski biografski rečnik, lieu de mémoire srpske kulture
16.55–17.05 Mr Gordana Đilas, O Jovanu Foroviću iz beležaka Milana Lazarevića
17.05–17.15 Prof. dr Nikola Miljković, Ideje Aleksandre Kolantaj u Letopisu Matice srpske: tragom jednog kritičkog osvrta Julke Hlapec Đorđević
17.15–17.25 Dr Sofija Božić, Matica srpska u dnevničkim beleškama Dejana Medakovića
17.25–17.35 Msr Dragoljub Mandić, Decenija iskušenja: delatnost Matice srpske tokom devedesetih godina 20. veka
17.35–17.45 G. Miroslav Marčić, Jedna polemika o izdavačkoj delatnosti Matice srpske (1951–1952) – prilog proučavanju Matičine izdavačke delatnosti
17.45–17.55 Radivoj Doderović, Legati i lične biblioteke u Biblioteci Matice srpske
17.55–18.10 Diskusija
18.10 ZATVARANJE PRVOG DANA SKUPA U SVEČANOJ SALI
Nikšić: Promovisana monografija „Fenomen imenovanja jezika u crnogorskom parlamentarnom diskursu“
VII sesija
Sala za sednice Matice srpske
16.35–18.10
Predsedavajući: prof. dr Petar Pijanović i dr Livija Ekmečić
16.35–16.45 Prof. dr Petar Pijanović, Matica srpska na mapi srpske kulture
16.45–16.55 Dr Livija Ekmečić, prof. dr Aleksandar Stefanović, Institut za slavistiku Parizu kao institucija dugog trajanja
16.55–17.05 Dr Željko Tešić, Francusko iskustvo srpskih intelektualaca i obnova Matice srpske posle Velikog rata
17.05–17.15 Prof. dr Milivoj Srebro, Doprinos Matice srpske proučavanju i afirmaciji srpskofrancuskih književnih veza
17.15–17.25 Prof. dr Vladislava Gordić Petković, Žanrovsko kontekstualizovanje ženskog iskustva u savremenoj prozi na srpskom i engleskom jeziku
17.25–17.35 Prof. dr Vesna Cidilko, Matica srpska u dnevničkim beleškama Aleksandra Tišme
17.35–17.45 Prof. dr Mladen Jakovljević, Prostori užasa u savremenom srpskom hororu
17.45–17.55 Msr Marijana Jelisavčić Karanović, Matica srpska kao početak i povratak: od zlatnih jabuka do novih čitanja Jovana Čokrljana
17.55–18.10 Diskusija
18.10 ZATVARANJE PRVOG DANA SKUPA U SALI ZA SEDNICE
DRUGI DAN SKUPA
Petak, 6. novembar 2026. godine
I sesija
Svečana sala Matice srpske
10.00–11.25
Predsedavajući: dr Tijana Palkovljević Bugarski i prof. dr Vladimir Simić
10.00–10.10 Dr Tijana Palkovljević Bugarski, U dva veka Matice srpske: Galerija
10.10–10.20 Prof. dr Vladimir Simić, Časopis kao institucija: Zbornik Matice srpske za likovne umetnosti i oblikovanje srpske istorije umetnosti
10.20–10.30 Prof. dr Igor Borozan, dopisni član SANU, Umetnost i ideologija: Mladen Josić i novi vizuelni identitet Letopisa Matice srpske
10.30–10.40 Dr Danilo Vuksanović, Belezi Matice srpske. Vizuelna tradicija u službi memorije
10.40–10.50 Prof. dr Jasna Jovanov, Danica u Matici ili život kao traganje
10.50–11.00 Msr Stanislava Jovanović Mindić, Umetnička zbirka Matice srpske
11.00–11.10 Dr Uglješa Colić, Tragom Novaka Radonića
11.10–11.25 Diskusija
11.25–11.40 Pauza za kafu
II sesija
Sala za sednice Matice srpske
10.00–11.25
Predsedavajući: prof. dr Goran Maksimović i doc. dr Srđan Orsić
10.00–10.10 Prof. dr Goran Maksimović, Izazovi i vrijednosti izdavačke edicije Knjige za narod Matice srpske (1885–1932)
10.10–10.20 Doc. dr Srđan Orsić, Milutin Milanković i Matica srpska: novo čitanje štampane i arhivske građe
10.20–10.30 Doc. dr Milan Gromović, 101. „Knjiga za narod“ Matice srpske – Molitva u umetničkoj pesmi srpskoj Milana Ševića
10.30–10.40 G. Lazar Aksentijević, Između Grčke i Rima: recepcija antičkog sveta u srpskoj periodici 19. veka
10.40–10.50 Prof. dr Persida Lazarević di Đakomo, Pod okriljem Matice srpske: istraživanja o Skitima i Sarmatima u prvoj polovini 19. veka
10.50–11.00 Msr Stefan Novaković, msr Mihajlo Džamtovski, Rimska arheologija u okvirima Matice srpske – bibliografski pregled
11.00–11.25 Diskusija
11.25–11.40 Pauza za kafu
III sesija
Svečana sala Matice srpske
11.40–13.00
Predsedavajući: prof. dr Goran Radonjić i dr Luka Kecman
11.40–11.50 Prof. dr Simona Čupić, Predstavljanje nacionalnog identiteta, kultura i meka moć: poseta princa od Velsa (kralja Čarlsa III) Galeriji Matice srpske (2016)
11.50–12.00 Prof. dr Ana Ereš, Galerija Matice srpske i revalorizacija stvaralaštva vajarki u Srbiji
12.00–12.10 Prof. dr Goran Radonjić, Film u Letopisu Matice srpske u 21. vijeku
12.10–12.20 Prof. dr Luka Kecman, Jovan Popović Sterija – Nevinost ili Svetislav i Mileva
12.20–12.30 Dr Vesna Marjanović, Etnološka istraživanja u Vojvodini i saradnja sa Maticom srpskom u drugoj polovini 20. stoleća
12.30–12.40 Dr Njegoš Stikić, Prepoznavanje svetootačkih aretoloških obrazaca u misiji i vrednostima Matice srpske
12.40–13.00 Diskusija
13.00–14.00 Pauza za ručak
IV sesija
Sala za sednice Matice srpske
11.40–13.00
Predsedavajući: prof. dr Mihal Harpanj i prof. dr Ivana Ivanić
11.40–11.50 Prof. dr Ivana Ivanić, Srpskorumunske kulturne i duhovne veze u srednjem veku: putevi prenosa znanja i rukopisne tradicije
11.50–12.00 Prof. dr Dragana Radovanović, Proučavanje srpskih govora u Rumuniji
12.00–12.10 Prof. dr Viktor Savić, Dva jevanđeljska odlomka iz vremena Nemanjićke Srbije u Biblioteci Matice srpske (RRII 75, RR III 64)
12.10–12.20 Mr Dejan Miloradov, Terminološka leksika pod okriljem Matice srpske
12.20–12.30 Prof. dr Mihal Harpanj, Andrej Mraz kao urednik časopisa Slovenske pohl’ady
12.30–12.40 Dr Zdenka Valent Belić, Matica srpska u ogledalu slovačke štampe u 19. veku
12.40–13.00 Diskusija
13.00–14.00 Pauza za ručak
V sesija
Svečana sala Matice srpske
14.00–15.20
Predsedavajući: akademik Jasmina Grković Mejdžor i prof. dr Isidora Bjelaković
14.00–14.10 Akademik Jasmina Grković Mejdžor, Istorija reči matica
14.10–14.20 Prof. dr Isidora Bjelaković, Odeljenje za književnost i jezik Matice srpske (juče, danas, sutra)
14.20–14.30 Prof. dr Rajna Dragićević, Rečnici savremenog srpskog jezika Matice srpske
14.30–14.40 Prof. dr Sreto Tanasić, Aleksandar Belić o književnom jeziku između 1945. i Novosadskog dogovora
14.40–14.50 Dr Ana Macanović, Letopis Matice srpske kao korpus za izradu Rečnika jezikoslovne terminologije kod Srba u (pred)vukovskom periodu
14.50–15.00 Dr Vladan Jovanović, Opisni rečnici srpskoga jezika Matice srpske i Beogradska leksikografska škola Instituta za srpski jezik SANU
15.00–15.20 Diskusija
15.20–15.45 Pauza za kafu
Prof. dr Dušan Krcunović novi predsjednik Matice srpske – Društva članova u Crnoj Gori
VI sesija
Sala za sednice Matice srpske
14.00–15.30
Predsedavajući: dr Ilija Marić i prof. dr Dragana Grbić
14.00–14.10 Dr Ilija Marić, Srpski letopis kao izvor za istoriografiju srpske filosofije
14.10–14.20 Prof. dr Dragana Grbić, Dva veka tradicije prosvetiteljstva u Matici srpskoj
14.20–14.30 Prof. dr Dragan Prole, Civilizatorski duh Matice srpske
14.30–14.40 Prof. dr Dušan Proroković, Kulturni suverenitet i institucionalno delovanje: o značaju Matice srpske u savremenim političkim procesima
14.40–14.50 Prof. dr Ranka Perić Romić, Srpski identitet i postmodernizam
14.50–15.00 Msr Ognjen Karanović, Idejni temelji Matice srpske: uticaj evropske političke misli, prosvetiteljstva i romantizma na njeno osnivanje 1826. godine
15.00–15.10 Msr Nikola Pavlović, Odeljenje za društvene nauke Matice srpske i razvoj obrazovne misli u Srba: prilog istoriji naučne misije Matice srpske
15.10–15.30 Diskusija
15.30–15.45 Pauza za kafu
VII sesija
Svečana sala Matice srpske
15.45–17.30
Predsedavajući: prof. dr Milan Matavulj i dr Aleksandar Gajić
15.45–15.55 Akademik Rudolf Kastori, Rad Odeljenja za prirodne nauke Matice srpske
15.55–16.05 Prof. dr Milan Matavulj, Prirodne nauke u radu Matice srpske
16.05–16.15 Prof. dr Dragoslav Petrović, Matica srpska i naši velikani prirodnih nauka
16.15–16.25 Dr Sava Milovanović, Doprinos Jovana Hadžića (1799–1869) srpskom crkvenom pravu
16.25–16.35 Dr Nikola Lukić, Značaj Matice srpske za izučavanje istorije srpskog bogosluženja
16.35–16.45 Prof. dr Daniela Arsenović, Istraživanje stanovništva u Matici srpskoj: doprinosi i razvoj demografske misli
16.45–16.55 Dr Aleksandar Gajić, Matica srpska i kulturnoistorijski izazovi: prošlost, sadašnjost i budućnost
16.55–17.25 Diskusija
17.30 ZATVARANJE SKUPA U SVEČANOJ SALI MATICE SRPSKE
Obaveštenje za učesnike
Saopštenja na skupu traju do 10 minuta, a diskusije se odvijaju prema predviđenoj satnici. Učesnici koji koriste PowerPoint prezentacije treba da ih dostave najkasnije do 4. novembra na mejl adresu milena.kulic@maticasrpska.org.rs. Naučni radovi biće objavljeni u zborniku radova sa skupa, a uputstva za njihovu pripremu i dostavljanje biće naknadno poslata učesnicima. Za sva dodatna obaveštenja učesnici se mogu obratiti sekretaru skupa dr Mileni Kulić (milena.kulic@maticasrpska.org.rs).
Izvor: Matica srpksa
